وبلاگ سوشا

با سلام خدمت کسانی که تا الآن این وبلاگ را دنبال کرده‌اند یا حداقل به آن سر زده‌اند؛

با عرض معذرت از تأخیر در به روز شدن وبلاگ؛ متأسفانه به علت نمایشگاه کتاب، ترجمه کتاب و تهیه نشریه وقت نشد که مطلبی اینجا بنویسم.

قبل از شروع بحث، باید اعلام کنم که نشریه سوشا به زودی آماده می‌شود و ما نهایت تلاش خودمان را کردیم تا مطالب با کیفیت و مفیدی در آن باشد.
نمایشگاه کتاب هم که کمک خوبی به ما کرد، توانستیم از بخش هماهنگی رسانه‌ها کارت خبرنگاری دریافت کنیم و مجوز عکس برداری و تهیه گزارش تهیه کنیم. از مدیران ناشرانی هم که آنجا بودند قول گرفتیم که در دفتر نشر، برای مصاحبه خدمتشان برسیم.
مصاحبه در آن جا ممکن نبود، چون حدود ۳۰ عدد سوال برای هر گروه  ناشران، نویسندگان و مترجمان به صورت اختصاصی و جدا از هم تهیه شده بود و در آنجا امکان مصاحبه نبود.

خب…

با هر مشقتی که بود ترجمه جلد سوم از کتاب شمشیر حقیقت شروع شد. البته برای ما از خیلی وقت پیش شروع شده بود و در حال ترجمه، ویراستاری، تطبیق و بازخوانی بودیم.

لازم میدانم به چند سوال متداول که بارها در سایت گودلایف یا سایت خودمان پرسیده شده است پاسخ دهم:

۱- آیا بازه یک هفته‌ای برای ارائه هر فصل دیر نیست؟ به این صورت ترجمه بیشتر از یک سال طول خواهد کشید!
خب، می‌خواستیم همیشه چندین فصل جلوتر از ارائه حرکت کنیم که بتوانیم در بازه‌های منظم فصل‌ها را ارائه کنیم. چون ترجمه از چندین فیلتر عبور می‌کند ممکن است در یکی از آن‌ها مشکلی ایجاد شود، برای ارائه، فصل‌ها ابتدا ترجمه می‌شوند(!) سپس ویراستاری، بعد از یک تطبیق کوچک تا مشکلات و تناقض‌های فاحشی در ترجمه نباشد، بعد از آن هم توسط دو نفر از مدیران خوانده می‌شوند و جمله بندی‌ها تصحیح و نقل قول‌ها عامیانه می‌شوند تا متن روان‌تر باشد، در نهایت طبق قولی که از مترجم محترم جلدهای قبلی، با نام کاربری سپید(محمد) که همه با ایشان آشنا هستند گرفتیم،فصل‌ها توسط ایشان بازخوانی و سپس ارائه می‌شوند.

حالا فرض کنید در یکی از این قسمت‌ها به هر دلیلی مشکل ایجاد شود (بیماری، امتحان و مشغولیت درسی، اسباب کشی، مرگ و میر و حوادث طبیعی!!!) روند طبیعی ترجمه به مشکل بر می‌خورد و دچار تأخیری می‌شود که حتی در ترجمه فصل‌های بعد هم تأثیر می‌گذارد. به هر حال ما یک خط تولید که توسط روبات‌ها کنترل می‌شود نیستیم.

خب ما پیش‌بینی این موضوع را کرده‌ایم و می‌خواهیم هر هفته یک فصل ارائه دهیم، اما سرعت ترجمه خیلی بالاتر است و هر چه بیشتر می‌گذرد ما فصل های بیشتری ترجمه می‌کنیم و جلوتر می‌افتیم. وقتی به اندازه کافی جلو افتادیم زمان ارائه را کمتر و کمتر می‌کنیم. می‌توانیم هر فصل در چهار روز، سپس در سه روز و شاید حتی در دو روز ارائه کنیم. مثل ۰ تا ۱۰۰ ماشین که ابتدا زمان می‌برد، اما با گذشت زمان سرعتش به طور صعودی بیشتر و بیشتر می‌شود تا به صد برسد.

پیش‌بینی ما چندین ماه کمتر از ۱ سال است! لطفاً به ما اعتماد کنید، البته شاید این روش مشکلاتی داشته باشد که در ادامه کار مشخص شود، چون من این شیوه ترجمه را در جایی ندیدم و خودم ابداع کردم. (شاید باشد، اما منبع الهام من نبوده) ما نظرات و انتقادات هم با آغوش باز می‌پذیریم تا روند کار را تصحیح کنیم.

۲- به دلیل مسائل خاصی که در عرف جامعه و دینی ایران نیست، آیا ترجمه سانسور می‌شود و قسمت‌هایی از آن حذف می‌شود؟
به هیچ وجه! وقتی تصمیم گرفتیم کار ترجمه را شروع کنیم کاملاً از طرح این مسائل در کتاب آگاه بودیم و با ناآگاهی روی این کتاب دست نگذاشتیم. (اونجوری احتمالاً بدجوری شکه می‌شدیم!) البته نویسنده کتاب، تری گودکایند، این مسائل را به طور واضح مطرح نکرده، اما به هر حال راحت می‌شود فهمید.

۳- طرح یک نکته
سایت ما به وزارت ارشاد هیچ وابستگی ندارد. همین طور به هر شرکت دولتی و خصوصی. منابع و هزینه‌های آن کاملاً به صورت شخصی تأمین می‌شود.
سیاست‌های کلی هم مغایرتی با ترجمه این کتاب ندارد، اما باز هم پیشنهاد می‌شود که کسانی که این کتاب را می‌خوانند یا از جلد یک شروع به خواندن می‌کنند آماده طرح مسائل جنسی باشند. (نمی‌گویم بالای ۱۸ سال چون سن مسئله تعیین کننده‌ای نیست و اگر کسی بخواهد، می‌خواند، حتی اگر کمتر از ۱۸ سال باشد.)

۴- درباره کیفیت ترجمه که البته سوالی درباره آن نشده
با این که سوالی در این زمینه مطرح نشده که “شما می تونید با همون کیفیت ترجمه کنید؟” اما این مسئله برای من بیشتر از تمام مسائلی که قبلاً مطرح کردم اهمیت دارد و من را واقعاً نگران می‌کند.
حتی اگر قبلاً کتابی از این سری ترجمه نشده بود، باز هم به کیفیت کار اهمیت می‌دادم، اما اهمیت آن به اندازه الآن نبود، زیرا خواننده مجبور می‌شد خودش را با کیفیت ترجمه منطبق کند.
اما مسئله در اینجا فرق می‌کند، کتاب‌های قبلی کیفیت خیلی بالایی داشتند و خوانندگان انتظار همان کیفیت را در کتاب‌های بعدی دارند.
راستش را بخواهید شاید باید سراغ کتاب دیگری می‌رفتیم، کتاب ساده‌ای که راحت ترجمه شود، یا کیفیت کمتر در آن اهمیت داشته باشد، یا شروع به ترجمه و معرفی یک کتاب جدید در سایت بکنیم؛ اما کمی سادگی کردیم و فکر کردیم “بد فکری نیست که شمشیر حقیقت را ترجمه کنیما!”
خب با مترجم و مدیر ترجمه گودلایف تماس گرفتیم آن‌ها هم به راحتی قبول کردند!
ما ماندیم و کاربرانی که انتظار داشتند محمد(سپید) کتاب را ترجمه کند و از این کار ما ناراضی بودند و حالا انتظار بالایی از ترجمه دارند. بعد به این نتیجه رسیدیم که “چه غلطی کردیما! جوونی کردیم!”
ولی نمیشه آب از دست رفته را بازگرداند…
خب حالا برای شما می‌گویم چرا کیفیت آنقدر برای من(حتی از زمان بندی منظم) اهمیت دارد:
کسانی که ترجمه‌های قبلی را خوانده‌اند، یک دفعه شکه می‌شوند و احساس می‌کنند کیفیت ترجمه افتضاح است! حتی اگر خوب هم باشد، این افت محسوس خیلی بزرگ به نظر می‌رسد.
کسانی هم هستند که از ابتدا با ترجمه توسط وب‌گاه ما مشکل داشتند که نور علی نور می‌شود…
و حالا شاید به روی ما نیاورند و چیزی نگویند، اما عکس‌العمل آن به راحتی در سایت‌های دیگر منتشر می‌شود.

به خاطر همین، به جای این که یک مترجم و یک ویراستار باشد (هم مترجم هم ویراستار بماند!!) این همه فیلتر گذاشتم که کیفیت پایین نیاید. آن همه مراحلی که در ابتدا دیدید به علت خفنی ما نبود، از ترس این بود که کیفیت پایین بیاید!

البته سایت گودلایف هم یک پیش‌بینی‌های برای کتاب چهارم کرده است. البته ما در جریان نیستیم. اما حدس و زمان بندی خودمان را به آن‌ها اعلام کردیم تا برنامه ریزی کنند. تند تند داره ترجمه می شه‌ها!

در انتها هم باید از دوست خوبم در سایت، احسان احراری (برانابوس) تشکر کنم که با وجود کنکور و در زمانی که یک ماه تا کنکور مانده است (میدانید که این یک ماه از نظر مشاوران مهم‌ترین بخش از تمام سال تحصیلی قلمداد می‌شود و تأثیر فوق‌العاده ای در نتیجه کنکور دارد.) باز هم به من در زمینه ترجمه این کتاب کمک‌های فراوانی کرد و هنوز هم می‌کند! (منظور از کمک فقط پشتیبانی از پشت و انگیزه دادن نیست!)
البته منظورم این نیست که از این کار خوشحال هستم و مهر تایید بزنم. بالاخره این کارها که نون و آب نمی‌شود  اگر هم در این یک ماه دخالتی نکند هیچ اهمیتی ندارد، مطمئنم که بعد از کنکور خیلی بهتر به ما و سایت خودش کمک خواهد کرد. (تشکر هم انقدر طولانی میشه؟)

و یک سوال برای من پیش آمده است:
چرا ما و سایت‌های دیگر، اقدام به ترجمه و انتشار نشریه و این کارهای زمان بر و طاقت فرسا می‌کنند در حالی که هیچ نفعی برای آن‌ها ندارد؟ مثلاً چرا یک مترجم برای هیچ و پوچ اقدام به ترجمه می‌کند؟
خودم هم این کار را می‌کنم، اما کسانی که این کارهای من را می‌بینند می‌گویند خب حالا که چی؟ چه سودی داره؟ چی به دست اوردی؟ اینا که نون و آب نمیشه!
و من هم جوابی ندارم و دچار تناقض شدم. خوشحال میشم نظرات شما را در این زمینه بدانم.